لینک های مرتبط









 
 
 

 
 
  جستجو
 
تاریخ : پنجشنبه 10 بهمن 1398     |     کد : 5510

سه شنبه های تئاتری، با یاد وخاطره زنده یاد امیرکاووس بالازاده

نخستین جلسه از سلسله جلسات «سه شنبه های تئاتری»، با پرداخت به شخصیت و صبغه علمی استاد زنده یاد امیر کاووس بالازاده، پژوهشگر، اسطوره شناس ،مدرس تئاتر همراه شد.

 به گزارش روابط عمومی سازمان، در این نشست که با حضور استاد تئاتر و فعالان این عرصه برگزار شده بود، سیروس مصطفی معاون فرهنگی سازمان با اشاره به شخصیت استاد فقید خاطر نشان کرد: علاقه و تعلق خاطر ایشان به اسطوره و داستانهای اسطوره ای بسیار زیاد بود و در این حوزه به عنوان یکی از چهره های مسلم تبدیل شده بود.

وی افزود: او با تبریز میانه خوبی داشت و همواره به اساتید این حوزه ادای احترامی ویژه داشت، چه آنکه در یکی از سفرهایش به تبریز بر مزار اساتید مرحوم این حوزه، یعنی استاد مرتضوی، بهمن سرکارات و پسندی حکم آبادی حاضر شد و به کوشش های بی بدیل و ماندگار ایشان ادای احترام کرد.

وی افزود: وی مدت‌ها با بیماری سرطان مبارزه کرد، و سرانجام چند هفته قبل دیده در نقاب خاک کشید.
 
امیر کاووس بالازاده نویسنده، پژوهشگر تئاتر، مدرس و اسطوره‌شناس در سال 1337 در شهرستان گنبدکاووس متولد شد. وی از استادان و پژوهشگران شناخته‌شده دانشکده هنر دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی بود که سال‌ها به عنوان عضو هیات علمی در این دانشکده فعالیت داشت. او از شاگردان زنده‌یاد مهرداد بهار بود و کتاب «مهر و داد و بهار: یادنامه دکتر مهرداد بهار» به کوشش او منتشر شده است. از دیگر تالیفات منتشر شده وی می‌توان به : «جنگ، نمایش، اسطوره»، «پسر شهرزاد»، «موسم نور»، «فرهنگ یک جلدی فارسی معین» و «فرهنگ نام ایرانیان» اشاره کرد.


این جلسه در بخشی دیگر، شاهد سخنرانی استاد مهدی لزیری، چهره پیشکسوت نمایش تبریز بود که در باره شیوه عزاداری در تبریز به عنوان موضوع جلسه نخست «سه شنبه های تئاتری» سخنرانی کرد.
وی اظهار داشت: شیوه عزاداری در این دیار نیز به مانند بسیاری از شهرهای ایران، برگرفته از آداب و رسوم و بافت شهری این دیار است و توانسته به عنوان نماد هویتی ممتاز این خطه تبدیل شود.
وی افزود: عزاداری حضرت اباعبدلله الحسین همواره در بازار تبریز برگزار می شد و این سیاق عزاداری قدمتی چند صد ساله دارد و توانسته در حافظه مردم این شهر به عنوان یکی از رفتارهای جمعی که همه شهروندان در آن مشارکت دارند ، جا باز کند.
استاد لزیری، خاطر نشان کرد: تبریز با 25 محله قدیمی خود همواره دسته های عزاداری های خود را از نقاط مختلف شهر وارد بازار می کرد و با ترتیب خاص و تعریف شده، این دسته ها، مراسم را پیش می برد.
وی ادامه داد: در این شیوه، دسته های عزاداری عرب، زنجیرزن و بعد عجم، که هر یک از آن یک محله بودند، وارد بازار می شدند و با شیوه و سبک خاص که در پوشش و طرز بیان نوحه های خود نمود داشت، در رثای حضرت اباعبدلله عزاداری می کردند.
وی تاکید کرد: دسته عزاداری عجم، صرفا از آن تبریز است و هر شهری  که به نوعی در تقلید از این سبک برخواسته است، به نوعی تبار تبریزی دارد و آن سبک را در شهر مورد نظر پیاده کرده است.
وی اضافه کرد: آنها با عبور از راسته ها و بازارچه های مختلف، به سرای مظفریه می رسیدند که اوج شکوه نوع عزاداری در آن تجلی می یافت.
استاد لزیری تاکید کرد: بخش های عمده بازار تبریز، موقوفه اند و واقف آنها، نذر کرده است که در همه این محل ها، عزاداری حضرت امام حسین علیه السلام برگزار شود.

وی ادامه داد: افزون بر این در داخل بازار که کاروان سراها  سراهای مختلفی داشت، توسط بانیان هر کاروانسرا و سرا، مراسم عزاداری نیز برگزار میب شد و سفره احسان مختصری برای میهمانان بازار و عزااران توزیع می شد.
لزیری گفت: افرادی که در این محل ها عزاداری می کردند، شهروندانی بودند که لزوماً در دسته های عزاداری محلات حاضر نمی شدند.

وی در بخشی دیگر از رفتار اجتماعی مردم تبریز در عزاداری حضرت اباعبدلله الحسین خاطر نشان کرد: از روز تاسوعا تا شب سوم شهادت ایشان، پنج روز فاصله بود که به آن «ایام تحت الشعاع» می گفتند و در آن روز براساس یک سنت دیرپا، هیچ غذایی در خانه طبخ نمی شد.
وی ادامه داد: این، بیشتر به خاطر همدلی و همراهی با اعضای کاروان امام حسین بود که در شرایط خاص بی آذوقه ایشان، کسی در فکر شکم خود نباشد.
استاد لزیری در عین حال افزود: در این ایام، اما مردم همواره از غذای نذری استفاده می کردند ک ه همه این پنج روزه توسط دارندگان نذر، پخت می شد و صرف کردن آن تبرک و اهمیت خاصی داشت.

این نشست با ذکر خاطراتی شفاهی از استاد لزیری طی چند دهه و برخی از چهره های نامدار تبریز در این خصوص همراه شد. از جمله نوع عزاداری مردم تبریز در دوران پهلوی اول که با ممنوعیت سراسری همراه شده بود.


سلسله نشست های سه شنبه های تئاتری، قرار است هر سه شنبه میزبان مو.ضوعاتی در باره تئاتر باشد که به همت انجمن دانش آمخوختگان تئاتر در محل خانه هنرمندان سازمان برگزار شود.


مدیر سایت  سازمان فرهنگی هنری شهرداری تبریز